تحلیل مقایسه‌ای تغییر شکل زمین بر اثر فرونشست با استفاده از سری زمانی داده‌های راداری- مطالعه موردی: ۹ شهر پرجمعیت ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 مرکز علم و فناوری مهندسی ژئوماتیک، دانشکده و پژوهشکده پیامبر اعظم (ص)، دانشگاه جامع امام حسین (علیه السلام)، تهران، ایران
2 مرکز نقشه برداری دانشکده و پژوهشکده عمران، آب و انرژی، دانشگاه جامع امام حسین (علیه السلام)، تهران، ایران
3 مرکز علم و فناوری مهندسی ژئوماتیک، دانشکده و پژوهشکده پیامبر اعظم (ص)، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران
چکیده
فرونشست، پایین‌رفتن تدریجی سطح زمین است که مناطق شهری و روستایی را تحت‌تأثیر قرار می‌دهد. بیش از ۳۰۰ نقطه در ایران، به دلیل عوامل طبیعی و انسانی، تغییر شکل سطح زمین و فرونشست را تجربه می‌کنند. این مطالعه بر کمی‌سازی و مقایسه‌ی میزان تغییر شکل زمین در شهرهای پرجمعیت ایران، با طبقه‌بندی تغییر شکل زمین به سه سطح (کم، متوسط، زیاد) تمرکز دارد. هدف این مقاله، ارائه‌ی چهارچوب مقایسه و رتبه‌بندی مراکز استان‌ها بر اساس میزان تغییر شکل خطرناک زمین و در نتیجه، شناسایی استان با بیش‌ترین خطر فرونشست است. بر اساس روش SBAS، نرخ فرونشست زمین در مراکز استان‌های تهران، البرز، خراسان رضوی، اصفهان، خوزستان، فارس، آذربایجان شرقی، کرمان و قم، به‌صورت سری زمانی یک‌ساله (بازه‌ی زمانی نوامبر ۲۰۲۴ الی نوامبر ۲۰۲۵ میلادی)، بررسی شد. نتایج نشان می‌دهد که شهر تهران، با میزان 2۲ سانتی‌متر در سال، در رتبه‌ی اول ریسک فرونشست زمین قرار دارد. در شهرهای دیگر، به ترتیب اصفهان، کرج، کرمان، مشهد، تبریز، شیراز، اهواز و قم، بیش‌ترین مناطق درگیر با فرونشست زمین را دارا هستند و می‌بایست اقدامات پیشگیرانه در آن‌ها انجام شود.
کلیدواژه‌ها
موضوعات