دانشگاه تربیت مدرسآمایش فضا و ژئوماتیک1605-968929420251222Urban acupuncture, a strategy for revitalizing citiesطب سوزنی شهری، استراتژی برای باز زندهسازی شهرها24074FAسامانصلواتیدانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه تربیت مدرس تهران، ایرانصفرقائد رحمتی3. دانشیار جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه تربیت مدرس تهران، ایران.ابوالفضلمشکینی3. دانشیار جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه تربیت مدرس تهران، ایران.سید علیعلویدانشیار جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه تربیت مدرس تهران، ایران.Journal Article20250916Throughout history, urban planners have attempted to achieve sustainability, development, and improvement of the urban environment by employing a range of urban design strategies and theories. However, many of these strategies have faced limitations due to their time-consuming nature and heavy economic costs. In the meantime, “urban acupuncture” is proposed as a new and efficient solution for restoring worn-out textures and improving the urban fabric. Inspired by the body treatment model in acupuncture, this approach targets strategic urban points through low-cost, focused, and micro-scale interventions. Such interventions restore the flow of energy and life to the urban fabric by stimulating social dynamics and responding to local needs. In other words, urban revitalization is possible not through extensive changes, but by gradually treating its vital components at key points. The purpose of this article is to examine the place of the urban acupuncture strategy in contemporary planning and analyze the mechanisms of its impact on the rapid regeneration of urban spaces. The research method is based on: 1) Explaining the concept of urban acupuncture and its theoretical background by reviewing the opinions of experts in this field. 2) Extracting key principles and implementation methods of this strategy in urban environments. 3) Presenting case studies of successful projects in different cities that demonstrate the impact of this strategy in revitalizing textures. The findings indicate that this strategy, relying on its flexible and scalable nature, has the ability to adapt and generalize to various urban contexts.در طول تاریخ، برنامهریزان شهری کوشیدهاند با به کارگیری طیفی از راهبردها و نظریههای طراحی شهری، پایداری، توسعه و بهبود محیط شهری را محقق سازند. بااینحال، بسیاری از این راهبردها به دلیل ماهیت زمانبر و هزینههای اقتصادی سنگین، با محدودیت مواجه بودهاند. در این میان، «طب سوزنی شهری» بهعنوان راهکاری نوین و کارآمد برای بازگردانی بافتهای فرسوده و ارتقای کالبد شهری مطرح میشود. این رویکرد با الهام از الگوی درمان بدن در طب سوزنی، از طریق مداخلات کم هزینه، متمرکز و در مقیاس خرد، نقاط استراتژیک شهری را هدف میگیرد. چنین مداخلاتی با تحریک پویایی اجتماعی و پاسخگویی به نیازهای محلی، جریان انرژی و حیات را به بافت شهری بازمیگردانند. به بیان دیگر، احیای شهر نه از طریق تغییرات گسترده، بلکه با درمان تدریجی اجزای حیاتی آن در نقاط کلیدی امکانپذیر میشود. هدف این مقاله، بررسی جایگاه راهبرد طب سوزنی شهری در برنامهریزی معاصر و تحلیل مکانیسمهای اثرگذاری آن بر نوزایی سریع فضاهای شهری است. روش پژوهش مبتنی است بر: 1) تبیین مفهوم طب سوزنی شهری و پیشینه نظری آن با مرور آرای صاحبنظران این حوزه. 2) استخراج اصول کلیدی و شیوههای اجرایی این راهبرد در محیطهای شهری. 3) ارائه مطالعات موردی از پروژههای موفق در شهرهای مختلف که نشانگر تأثیر این راهبرد در باززندهسازی بافتهاست. یافتهها حاکی از آن است که این استراتژی با تکیه بر ماهیت انعطاف پذیر و مقیاس پذیر خود، قابلیت تطبیق و تعمیم در بسترهای گوناگون شهری را داراست. <span dir="LTR"><br></span>https://hsmsp.modares.ac.ir/article_24074_b8a8fe8d922482fd4dfedf226811c995.pdfدانشگاه تربیت مدرسآمایش فضا و ژئوماتیک1605-968929420251222Assessment of Population Decentralization Policies in Tehran Metropolitan Area through Multi-Criteria Decision-Making Approachesارزیابی سیاستهای تمرکززدایی جمعیتی در کلانشهر تهران با بهرهگیری از مدلهای تصمیمگیری چندمعیاره27914FAدکتر محمد صالحشکوهیاستادیار شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران.فاطمه ساداتشیخ الاسلامیدانشگاه علم و صنعت ایران0009-0006-3511-7905Journal Article20250921The rapid expansion of Tehran metropolitan area and the growing concentration of population and economic activities in this region have generated extensive environmental, social, and economic challenges. This study aims to propose effective strategies for population decentralization in the Tehran metropolitan region in order to promote regional sustainable development. To this end, key indicators of sustainable development were identified across three dimensions—economic, social, and environmental—and weighted using the Analytic Hierarchy Process (AHP). Subsequently, policy alternatives including polycentric development, strengthening of new towns, regulatory policies, and capital relocation were evaluated through the Technique for Order Preference by Similarity to Ideal Solution (TOPSIS). The findings reveal that polycentric development, with the highest closeness coefficient (0.83), emerged as the most effective strategy. Strengthening new towns (0.65) and regulatory policies (0.52) ranked next, while capital relocation, with the lowest score (0.29), was identified as the least effective option. The results indicate that adopting a polycentric development approach and enhancing the functional role of surrounding cities can reduce demographic and spatial pressures on Tehran, foster spatial–population balance, and improve sustainability indicators. Ultimately, the study recommends that future regional planning policies in Iran place greater emphasis on the concurrent development of secondary urban poles, thereby paving the way for sustainable development and the enhancement of quality of life at the national level.رشد شتابان کلانشهر تهران و تمرکز فزاینده جمعیت و فعالیتهای اقتصادی در این منطقه، پیامدهای گستردهای در ابعاد زیستمحیطی، اجتماعی و اقتصادی به همراه داشته است. این پژوهش با هدف ارائه راهبردهای کارآمد برای تمرکززدایی جمعیتی در منطقه کلانشهری تهران و ارتقای توسعه پایدار منطقهای انجام شده است. بدین منظور، شاخصهای کلیدی توسعه پایدار در سه بعد اقتصادی، اجتماعی و زیستمحیطی شناسایی و با بهرهگیری از روش تحلیل سلسلهمراتبی وزندهی گردیده است. سپس گزینههای سیاستی شامل توسعه چندمرکزی، تقویت شهرهای جدید، سیاستهای کنترلی و انتقال پایتخت با استفاده از مدل تصمیمگیری چندمعیاره تاپسیس مورد ارزیابی قرار گرفتند. یافتهها نشان میدهد که توسعه چندمرکزی با کسب بالاترین امتیاز نزدیکی (0.83) بهعنوان کارآمدترین گزینه شناخته شد. پس از آن، ایجاد و تقویت شهرهای جدید (0.65) و سیاستهای کنترلی (0.52) در رتبههای بعدی قرار گرفتند و انتقال پایتخت با کمترین امتیاز (0.29) ضعیفترین گزینه ارزیابی شد. نتایج بیانگر آن است که اتخاذ رویکرد توسعه چندمرکزی و تقویت کارکردی شهرهای پیرامونی میتواند فشار جمعیتی و کالبدی بر تهران را کاهش داده و به ایجاد تعادل فضایی - جمعیتی و ارتقای شاخصهای پایداری کمک کند. در نهایت، پژوهش توصیه میکند که سیاستهای آتی برنامهریزی منطقهای در ایران باید بیش از پیش بر توسعه همزمان قطبهای ثانویه شهری متمرکز شوند تا زمینه تحقق توسعه پایدار و ارتقای کیفیت زندگی فراهم گردد.https://hsmsp.modares.ac.ir/article_27914_85fc1189e46c7278b2aeb7008506a6f2.pdfدانشگاه تربیت مدرسآمایش فضا و ژئوماتیک1605-968929420251222Explaining the role of technological infrastructure in the development of rural tourismتبیین نقش زیرساختهای فناورانه در توسعه گردشگری روستایی28075FAسیده فاطمهامامیپژوهشگر پسا دکتری گروه جغرافیا دانشگاه گیلانمجیدیاسوریهیات علمی گروه جغرافیا دانشگاه گیلانJournal Article20251122Today, technological infrastructure plays a pivotal role in the transformation and development of rural tourism. Technologies like high-speed internet, social media, smart devices, and mobile applications have created opportunities to promote and showcase rural tourist attractions. They also enable the effective improvement of tourism infrastructure and services. The purpose of this study is to explain the role of technological infrastructure in developing rural tourism and to evaluate its impact on attracting tourists, enhancing service quality, and promoting economic sustainability.<br><br>This research adopts a qualitative approach with an applied objective to explain the role of technological infrastructure in rural tourism development. The nature of this research is descriptive-analytical, and data was collected through a library-based method. The findings indicate that the use of technological infrastructure has increased the visibility of rural attractions, enhanced the level of services, and created new business opportunities. Additionally, digital technologies play a significant role in attracting domestic and foreign tourists and contribute to the sustainability of tourism development. In conclusion, the development of technological platforms should be included in forward-looking policies and plans to fully utilize the potential of rural tourism and pave the way for the sustainable development of this industry. This study emphasizes that investing in new technologies is key to the long-term growth and development of rural tourism.در دنیای امروز، زیرساخت های فناورانه نقش بسزایی در تحول و توسعه گردشگری روستایی ایفا میکنند. این فناوریها مانند اینترنت پرسرعت، فضای مجازی، ادوات هوشمند و برنامههای کاربردی، فرصتهایی را برای معرفی و ترویج جاذبههای گردشگری روستایی فراهم کردهاند؛ همچنین، امکان بهبود زیرساختها و خدمات گردشگری را به صورت مؤثر ممکن میسازند. هدف این مطالعه، تبیین نقش زیرساخت های فناورانه در توسعه گردشگری روستایی و ارزیابی تاثیرات آنها بر جذب گردشگر، ارتقاء کیفیت خدمات و پایداری اقتصادی است. در این تحقیق، رویکرد کیفی در نظر گرفته شده است که با هدف کاربردی، به تبیین نقش زیرساخت های فناورانه در توسعه گردشگری روستایی میپردازد. ماهیت این پژوهش توصیفی-تحلیلی است و جمعآوری اطلاعات از طریق روش کتابخانهای استوار است. نتایج تحقیق خاکی از آن است که بهرهگیری از زیرساخت های فناورانه موجب افزایش دیدهشدن جاذبههای روستایی، ارتقاء سطح خدمات و ایجاد فرصتهای کسبوکار جدید شده است. همچنین، فناوریهای دیجیتال نقش مهمی در جذب گردشگران داخلی و خارجی ایفا میکنند و به پایداری توسعه گردشگری کمک مینمایند. در نتیجه، توسعه بسترهای فناورانه باید در سیاستگذاریها و برنامهریزیهای آیندهنگرانه قرار گیرد تا بتوان از پتانسیلهای کامل گردشگری روستایی بهرهمند شد و زمینه را برای توسعه پایدار این صنعت فراهم ساخت. این مطالعه تأکید دارد که سرمایهگذاری در فناوریهای نوین، کلید رشد و توسعه بلندمدت گردشگری روستایی است.<br> https://hsmsp.modares.ac.ir/article_28075_a621f7ab8fd0eae3805566885dda4a25.pdfدانشگاه تربیت مدرسآمایش فضا و ژئوماتیک1605-968929420251222“Factors Influencing the Realization of an Age-Friendly City in Zabol in the Post-COVID Era”عوامل مؤثر بر تحقق شهر دوستدار سالمند در زابل در دوران پساکرونا28521FAرستمصابری فردانشگاه پیام نورفاطمهکریمیان پوردانشگاه پیام نور گروه جغرافیاJournal Article20251215Environmental, social, and health crises, particularly the COVID-19 pandemic, have significantly affected various age groups, especially the elderly. Older adults face heightened challenges, including social isolation, reduced interactions, and increased demand for specialized care. Despite their vulnerability, urban studies have often overlooked the needs and conditions of this population. The concept of an age-friendly city emphasizes creating physical and social environments that support independence, active participation, and a safe, healthy, and high-quality life for seniors. This study aimed to explore the perspectives of elderly residents of Zabol regarding the features of an age-friendly city in the post-COVID-19 context, considering the city’s high migration rate. A random sample of 120 elderly residents participated in a descriptive–analytical survey. Data were analyzed using variance analysis, linear regression, OLS estimation, and the LPM model. Findings indicate that the components of an age-friendly city can be grouped into four main dimensions: developing an age-friendly environment, promoting knowledge and skills for active living, integrating services, and supporting elderly entrepreneurship. Among these, developing an age-friendly environment was the most influential, with neighborhood quality, public transport safety, green and cultural spaces, and social trust playing key roles. Other critical factors included local government responsiveness, financial resource provision, and air quality. The results suggest that advancing Zabol toward an age-friendly city requires supportive policies and empowering environments to enhance the quality of life for elderly residents in the post-pandemic era.بحرانهای محیطی، اجتماعی و بهداشتی در دهههای اخیر، بهویژه همهگیری ویروس کرونا، تأثیر قابلتوجهی بر سالمندان داشته است. این قشر که در نیمه دوم زندگی قرار دارند، با چالشهایی چون انزوا، کاهش تعاملات اجتماعی و نیاز به مراقبتهای ویژه مواجهاند. با وجود این، در مطالعات کیفیت زندگی شهری، نیازها و شرایط سالمندان کمتر مورد توجه قرار گرفته است. مفهوم «شهر دوستدار سالمند» بر ایجاد محیطهای فیزیکی و اجتماعی تأکید دارد که استقلال و مشارکت فعال سالمندان را حفظ کرده و زمینه زندگی سالم، ایمن و باکیفیت را فراهم میکند. این پژوهش با هدف بررسی دیدگاه سالمندان شهر زابل درباره ویژگیهای شهر دوستدار سالمند در دوران پساکرونا و با توجه به نرخ بالای مهاجرتفرستی انجام شد. جامعه آماری شامل تمامی سالمندان ساکن زابل بود که نمونهای 120 نفره به روش تصادفی انتخاب شد. روش تحقیق توصیفی–تحلیلی و تحلیل دادهها با آزمونهای آماری شامل واریانس، رگرسیون خطی، تخمینگر OLS و مدل LPM انجام شد. یافتهها نشان داد مؤلفههای شهر دوستدار سالمند در چهار شاخص اصلی قابل تحلیل است: شکلگیری محیط دوستدار سالمند، دانش و مهارتهای زندگی فعال و سالم، یکپارچهسازی خدمات و تقویت کارآفرینی سالمندان. شاخص محیط دوستدار سالمند بیشترین اهمیت را دارد و زیرشاخصهای آن شامل شرایط محلهای، امنیت حملونقل عمومی، فضاهای سبز و فرهنگی و سطح اعتماد اجتماعی است. سایر شاخصها با عوامل پاسخگویی ادارات محلی، تأمین منابع مالی و کیفیت هوا تقویت میشوند. بر این اساس، ارتقای وضعیت زابل به شهر دوستدار سالمند نیازمند سیاستهای حمایتی و ایجاد محیطهای توانمندساز برای بهبود کیفیت زندگی سالمندان در دوران پساکرونا است.https://hsmsp.modares.ac.ir/article_28521_08a1fbda444d0ed569626fdb23520d02.pdfدانشگاه تربیت مدرسآمایش فضا و ژئوماتیک1605-968929420251222Analysis of the effect of social norms on the resilience of rural households against floods with the mediating role of self-efficacyتحلیل اثر هنجارهای اجتماعی بر تابآوری خانوارهای روستایی در برابر سیلاب با نقش میانجی خودکارآمدی28555FAاسماعیلعسکریکارشناسی ارشد توسعه روستایی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، ملاثانی، ایرانمسلمسواریدانشیار گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، ملاثانیمرضیهرضاییدانشیار گروه مهندسی منابع طبیعی، دانشگاه هرمزگان، بندعباس، ایرانJournal Article20251022The resilience of rural households plays a key role in reducing the consequences of crises and increasing the ability to adapt to environmental changes. However, most previous research has focused on examining the dimensions of vulnerability of these households and has paid less attention to identifying the factors affecting resilience. While analyzing these factors can pave the way for targeted policies to strengthen the sustainability and empowerment of rural communities. In this regard, this study was conducted with the general aim of examining the effect of social norms on the resilience of rural households in dealing with floods with the mediating role of self-efficacy. The population studied in this study included households living in rural areas of Shushtar County, located in Khuzestan Province in southwestern Iran; a region with a diverse social structure and a history of experiencing natural hazards, which provides a suitable platform for analyzing preventive behaviors and collective responses in the face of floods. The results showed that the research variables, namely social norms and self-efficacy, are able to explain 60.4% of the variance in the resilience of rural households to cope with floods. In addition, the results showed that the social norms variable was the strongest influential variable in this field. In general, the results of this research can provide new insights for policymakers in this field in order to increase the resilience of local communities in the context of hazards.تابآوری خانوارهای روستایی نقش کلیدی در کاهش پیامدهای بحرانها و افزایش توان سازگاری با تغییرات محیطی دارد. با این حال، بیشتر تحقیقات گذشته تمرکز خود را بر بررسی ابعاد آسیبپذیری این خانوارها گذاشتهاند و کمتر به شناسایی عوامل مؤثر بر تابآوری پرداختهاند. در حالی که تحلیل این عوامل میتواند راهگشای سیاستگذاریهای هدفمند برای تقویت پایداری و توانمندی جوامع روستایی باشد. در این راستا این پژوهش با هدف کلی اثر هنجارهای اجتماعی بر تابآوری خانوارهای روستایی در مقابله با سیلاب نقش میانجی خودکارآمدی انجام شد. جامعه مورد بررسی در این پژوهش، شامل خانوارهای ساکن در نواحی روستایی شهرستان شوشتر واقع در استان خوزستان در جنوبغرب ایران بود؛ منطقهای با ساختار اجتماعی متنوع و سابقه تجربه مخاطرات طبیعی، که بستر مناسبی برای تحلیل رفتارهای پیشگیرانه و واکنشهای جمعی در مواجهه با سیلاب فراهم میسازد. ابزار اصلی تحقیق پرسشنامهای بود که روایی آن توسط پانل متخصصان و پایایی آن توسط ضریب آلفای کرونباخ تایید شد. تجزیه و تحلیل دادهها در دو بخش توصیفی و استنباطی توسط نرمافزارهای SPSS و Smart PLS انجام شد. نتایج نشان متغیرهای تحقیق یعنی هنجارهای اجتماعی و خودکارآمدی قادرند که 4/60 درصد از واریانس تابآوری خانوارهای روستایی مقابله با سیلاب را تبیین کند. علاوه بر این، نتایج نشان داد که متغیر هنجارهای اجتماعی قویترین متغیر اثرگذار در این زمینه بود. به طور کلی نتایج این تحقیق میتواند بینشهای جدیدی را برای سیاستگذاران این حوزه در راستای افزایش پایداری جوامع محلی در بستر مخاطرات را فراهم کند.https://hsmsp.modares.ac.ir/article_28555_7a43fa89fbc04c64cd1f481b59db4b45.pdf